algemeen verbindend verklaarde cao's

Algemeen verbindend verklaarde cao's (avv-cao's) zijn collectieve arbeidsovereenkomsten die door de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid verbindend zijn verklaard voor alle werkgevers en werknemers in een bedrijfstak, ook voor hen die niet bij de oorspronkelijke overeenkomst partij waren. De regeling is vastgelegd in de Wet op het algemeen verbindend en het onverbindend verklaren van bepalingen van collectieve arbeidsovereenkomsten (Wet AVV, 1937).

Hoe werkt algemeen verbindend verklaring?

Het proces begint wanneer een of meer partijen bij een cao een verzoek tot algemeen verbindend verklaring indienen bij het Ministerie van SZW. De minister kan vervolgens besluiten dat de loon- en arbeidsvoorwaarden uit de cao als minimum gelden voor alle werkgevers en werknemers in de betreffende bedrijfstak. Voorwaarde is dat de cao al geldt voor een meerderheid van de werknemers in de sector.

In Nederland zijn tientallen cao's algemeen verbindend verklaard, waaronder die voor de bouw, schoonmaak, beveiliging, transport en horeca. De Inspectie SZW houdt toezicht op naleving.

Betekenis voor overheidsopdrachten

Op grond van de Aanbestedingswet 2012 en het Europese aanbestedingsrecht (Richtlijn 2014/24/EU, artikel 18 lid 2) moeten aanbestedende diensten maatregelen nemen om te waarborgen dat inschrijvers en onderaannemers voldoen aan de toepasselijke arbeidsrechtelijke verplichtingen, waaronder avv-cao's.

Binnen het kader van maatschappelijk verantwoord inkopen (MVI) adviseert PIANOo aanbestedende diensten om naleving van cao-voorwaarden als contractuele eis op te nemen. De Detacheringsrichtlijn (96/71/EG, herzien bij 2018/957) versterkt dit kader door te vereisen dat gedetacheerde werknemers ten minste de voorwaarden ontvangen die zijn vastgelegd in algemeen verbindend verklaarde cao's.

Tools zoals Cobrief kunnen inschrijvers helpen om te monitoren welke arbeidsvoorwaarden en loonstandaarden van toepassing zijn in verschillende aanbestedingsprocedures.

Algemeen verbindend verklaarde cao's zijn een cruciaal mechanisme om oneerlijke concurrentie en sociale dumping in overheidsopdrachten tegen te gaan. Door te waarborgen dat alle spelers in een sector aan dezelfde minimumnormen moeten voldoen, beschermen zij zowel eerlijke mededinging als werknemersrechten in de hele EU.